عزتالله سحابی: تبعات حمله احتمالی آتی به ایران بیشتر از حمله مغول خواهد بود
«شورای ملی صلح» تشكیل می شود. این شورا به پیشنهاد كمیته موقت صلح كه در «كانون مدافعان حقوق بشر» تشكیل شده است كار خود را بعنوان جنبش اجتماعی صلحدوستان ایران جهت مقابله با خطرهای تهدید كننده صلح در ایران، آغاز میكند. بر همین اساس «شیرین عبادی» برنده جایزه صلح نوبل در فراخوانی خبرتشكیل این شورا را اعلام كرده است.
به گزارش روابط عمومی كانون مدافعان حقوق بشر، نگرانی ازشرایط موجود در عرصه داخلی و در سطح بین المللی وطرح موضوع جنگ واخبار وگزارشات مربوط به آن به گونهای است كه پس از دعوت كانون مدافعان حقوق بشر بسیاری از فعالان سیاسی و فرهنگی به این امر جواب مثبت دادند.
در واقع نشست مطبوعاتی روز دوشنبه كانون كه تعدادی از هنرمندان نیز در آن حاضر شده بودند، به دلیل احساس این خطر جدی یعنی احتمال وقوع جنگ دیگر در ایران وتلاش در حد امكان برای پیشگیری از وقوع آن بود.
بر همین اساس نرگس محمدی مجری این نشست كه با شعار «جنگ نه ، صلح وحقوق بشر آری» تشكیل شده بود، گفت: تاكنون كانون مدافعان حقوق بشر، بر اساس مواد اعلامیه جهانی حقوق بشر موضوعاتی را درنشست های مطبوعاتی به بحث و بررسی گذاشته، اما امروز كانون مدافعان حقوق بشر بنابه ضرورت بحث و شرایط داخلی وخارجی، موضوعی را خارج از برنامه های كانون طی نشست مطبوعاتی بررسی میكند.
او گفت: كانون مدافعان حقوق بشر همگام با تمام نیروها وجریانها وافراد آزادیخواه در جهان و ایران برای مخالفت با جنگ و جلوگیری از وقوع آن تلاش خواهد كرد و این نشست اولین اقدام این نهاد حقوق بشری بینالمللی برای پژواك فریاد «جنگ نه» است .
عزتالله سحابی: در برابر خطر تجزیه قرار داریم
پس از این سخنان بود كه عزتالله سحابی از فعالان ملی - مذهبی بعنوان اولین سخنران پشت تریبون قرار گرفت و با بیان اینكه «دراین ایام در فضای جهانی، ناقوس جنگ نواخته میشود»، نگرانی خود را بیان كرد و گفت: اقدامات جناح راست افراطی و منازعهجوی داخلی نیز در تحریك این فضای جهانی و مخصوصاً تحریك دولت امریكا مشهود است.
او مساله موجودیت ملت وكشور ایران را در این مقطع مهم ارزیابی كرد و گفت: هر ایرانی وطندوست فارغ از هرگونه گرایش سیاسی و عقیدتی دلش به تپش در میآید كه آینده چه خواهد شد.
سحابی در ادامه سؤالی را نیز طرح كرد: آیا قرار است این كشور از بین برود؟
او سپس از تشدید فشارها بر نیروهای داخلی در صورت بروز حمله خارجی سخن گفت. سحابی با اشاره به سخنان مسئولان ایرانی كه جنگ امریكا علیه ایران را یك جنگ روانی وتبلیغاتی مینامند، گفت: «دولت امریكا كه داعیه رهبری جهان را دارد و منافع امنیتی خود را گسترش داده است، اینهمه هزینه را برای چه انجام میدهد؟»
او با طرح این موضوع كه «اگر دولت امریكا امتیازات اساسی از دولت ایران نگیرد این جنگ را متوقف نخواهد كرد»، گفت: اگر حمله نظامی صورت نگیرد تحریم های احتمالی توان اقتصادی و به تبع آن مسائل حیاتی و دفاعی را بشدت تحت مخاطره قرار میدهد.
سحابی در سخنان خود حملهای كه در آینده صورت بگیرد را از حمله مغول شدیدتر ارزیابی كرد. چراكه در حمله مغول تجزیه ایران اتفاق نیفتاد ولی امروز در برابر خطر تجزیه قرار داریم. او در ادامه بر لزوم یك حركت همهجانبه فراگیر بدون توجه به تفاوت ها وتمایزها تاكید كرد تا اشاعه آن به یك حركت جهانی تبدیل شود.
سیمین بهبهانی: جنگافروزان بزرگ ترین گناه را مرتكب میشوند
پس از این سخنان بود كه سیمین بهبهانی سخنان خود را اینگونه آغاز كرد: «میخواهیم سپید باشند، میخواهند كه نباشند، میخواهند كه سیاه باشند، میكوشیم كه نخواهند، چه چیز را افق را».
او در ادامه با اشاره به حوادث دوران زندگی 80 ساله خود كه در آن چندین جنگ را تجربه كرده است، گفت: حال در هنگام 81 سالگی به خود میگویم ، آیا بازهم میخواهیم نشان خاكستر شدن جوانان و شهیدان خود را در یك دكمه ذوب شده بجوئیم. آیا می خواهیم بر سر مزار فرزندان خود بگرییم .آیا می خواهیم آنچه را كه داریم با خاك یكسان كنیم .آیا عقل اجازه می دهد كه این كار را انجام دهیم. بهبهانی در ادامه افزود : من میاندیشم كه جنگ افروزان بزرگترین گناه را مرتكب میشوند.
رخشان بنیاعتماد: مقابله با عملكردهایی كه به وقوع جنگ منجر میشود وظیفه جدی است
رخشان بنیاعتماد در این نشست گفت: هنوز انسانهای بجامانده از جنگ 8 ساله ایران و عراق جان خود را از دست میدهند. مقابله با حركتها و عملكردهایی كه بوقوع جنگ منجر شود، وظیفه جدی است.
نماینده كانون صنفی معلمان ایران: چه كنیم تا شاهد جنگ نباشیم
عباس معارفی نماینده كانون صنفی معلمان ایران سخنران بعدی این نشست بود كه لازم دید شرح مختصری از واژه جنگ ارائه دهد. او با طرح این سئوال كه «چه كنیم تا پس از این شاهد جنگ نباشیم؟»، طرح خود را چنین ارائه داد: از انباشت ثروت وقدرت در دست یك نفر یا یك حزب خاص جلوگیری شود یعنی با توسعه دموكراسی جلوی اینكار گرفته میشود.
بایزید مردوخی: خسارت انسانی قابل ارزیابی نیست
بایزید مردوخی اقتصاددان وعضو جبهه متحد خلق كرد سخنران بعدی این مراسم بود كه سخنان خود را با كمیاتی در مورد جنگ ایران وعراق وآثار اقتصادی آن بیان كرد. او گفت: «تجاوزگر برای شروع جنگ نیاز به توجیه قانونی وبینالمللی ندارد».
براین اساس، او به یك نمونه بارز یعنی مساله كامبوج اشاره كرد. او در تحلیل اثرات جنگ سه نوع خسارت را قابل بحث دانست كه دو نوع ازآن قابل سنجش و یك نوع آن تا كنون غیر قابل سنجش بوده است.
این استاد دانشگاه به خسارت مستقیم و غیرمستقیم اشاره كرد و در توضیح خسارت نوع سوم گفت: از بین رفتن انسانها كه از آن بعنوان خسارت انسانی یاد میكنیم. به لحاظ از بین رفتن متخصصهای كشور و عواطف، قابل ارزیابی نیست.
او در ادامه به هزینههای هر سال جنگ 8 ساله ایران وعراق كه حدود چهار میلیارد دلار بوده است اشاره كرد كه 50 درصد درآمد حاصل از نفت ایران را بخود اختصاص داده بود. او در ادامه به بودجه دفاعی جهان اشاره كرد و از جنگ بعنوان یك صنعت جهانی یاد كرد.
مردوخی با طرح این نظر كه «جنگ خانمان برانداز است»، به آثارمین نیز اشاره وخسارت انسانی ناشی ازمین را با تولید ناخالص ملی ارزیابی كرد.
حسین رفیعی: جنگ فقط مربوط به دولتها نیست
پس از ارایه این تحلیل اقتصادی، حسین رفیعی استاد دانشگاه سخنان خود را با اشاره به سخنان مسئولان ایرانی كه بحث جنگ را تبلیغات روانی میدانند، آغازكرد. سخنانی كه برای فشار در داخل میتوان استفاده كرد.
او مساله هستهای ایران و حمله امریكا به ایران را موضوع شماره یك تحلیلهای سیاسی در جهان عنوان كرد كه هر روز دهها ساعت را به این موضوع اختصاص میدهد. این استاد دانشگاه با بیان اینكه «جنگ فقط مربوط به دولتها نیست»، گفت: ما بعنوان شهروندان ایران حق زیستن در خانه خود را داریم.
رفیعی درادامه شواهدی را كه برای بروز جنگ وجود دارد را مطرح كرد و با طرح این سئوال كه «امریكا این هزینه ها رابرای چه انجام میدهد؟»، به بسیج نظامی غیرلازم امریكا در منطقه اشاره كرد.
رفیعی با اشاره به این گفته بوش كه از درگیری خیر وشر سخن گفته بود، جنگ امروز را یك جنگ مذهبی دانست. اوبا بیان اینكه «ماایرانیان ضد جنگ هستیم»، گفت: اگر حكومت ایران به همین كانون مدافعان حقوق بشر و خانم عبادی اجازه دهد، میتوانند دهها ایرانی را علیه جنگ بسیج كنند. میتوانیم میتینگهای ضد جنگ برگزار كنیم؛ بدون آنكه سیاسی باشد و با جنگطلبی مبارزه كنیم.
او در ادامه گفت كه امپراطوری امریكا یك امپراطوری بزرگ در مقابل خود دارد و آن افكارعمومی جهان است. رفیعی در پایان گفت: اگر فضایی ایجاد كنیم واین امپراطوری بزرگ جهان را بخدمت بگیریم، میتوانیم جلوی این جنگ بایستیم .
تأكید ابراهیم یزدی بر بسیج مردم برای رسیدن به صلح
ابراهیم یزدی دبیركل نهضت آزادی ایران نیز در این نشست همه تداركات برای وقوع جنگ را جدی دانست و با اشاره به گزارشهای فنی در خصوص عراق كه در گذشته ارائه شده است، موضوع ایران را متفاوت از عراق ارزیابی كرد.
وزیر خارجه دولت موقت گفت: در مورد ایران، امریكا در یك جنگ حقوقی وسیاسی توانسته است یك اجماع جهانی را بر سر یك مساله بدست آورد. امروزاین اجماع وجود دارد كه ایران باید غنیسازی را متوقف كند.
یزدی لابی اسرائیل را در امریكا بسیار فعال برای تحمیل جنگ علیه ایران عنوان كرد و گفت: اگر امریكا نخواهد و یا نتواند در سازمان ملل قطعنامهای برضد ایران بگیرد، اسرائیل با حمله مستقیم این جنگ را تحمیل خواهد كرد.
یزدی تمامیت ارضی كشور رابرای اولین بار در معرض خطر دانست و به دو مسیر برای پیشگیری از جنگ اشاره كرد:«مسیر اول به جنبش ضد جنگ در جهان بپیوندیم و مسیر دوم بافشار بر دولت، او را وادار به واقعگرایی كنیم».
یزدی بار دیگر پیشنهاد گذشته خود را تكرار و بر آن تاكید كرد: ایران در چهارچوب پیشنهاد 1+5 با اصلاح بعضی شرایط میتواند از این فشارها جا خالی دهد و این وضعیت را پشت سر بگذارد. قطعاً درچنین حالتی امریكا خلع سلاح خواهد شد.
او گفت: امریكا نمی خواهد بنا به دلایلی تنها عمل كند بلكه میخواهد دیگران را نیز پشت سر خود بكشاند. دكتر یزدی با تأكید بر این جمله كه «ایران میتواند از این جنگ خانمان برانداز كه همه مردم نگران هستند پیشگیری كند»، بر بسیج مردم برای رسیدن به صلح تاكید كرد:«بسیجی كه میتواند این پتانسیل را تبدیل به بالفعل كند و بر فرآیندها اثر بگذارد».
شیرین عبادی: حق مردم این است، جنگ نمیخواهیم
آخرین سخنران این نشست شیرین عبادی رئیس كانون مدافعان حقوق بشر بود تا از صلحطلبی مردم ایران در طول تاریخ بگوید.
او گفت: استفاده از انرژی هستهای حق مسلم هر ملتی از جمله ایران است اما غیر از انرژی هستهای حقوق مسلم دیگری هم داریم، امنیت، زیستن در صلح و برخورداری ازرفاه.
عبادی با بیان این جمله كه «ما نباید بر یك حق پافشاری كنیم به گونهای كه سایر حقوق را یكسره از دست بدهیم»، گفت:«حق مردم این است، جنگ نمیخواهیم. میخواهیم در صلح زندگی كنیم».
این حقوقدان باطرح این سئوال كه «آیا صلح به معنای نبود جنگ است؟»، تعریف خود رادر قرن بیست ویكم اینگونه بیان كرد: صلح مجموعه شرایطی است كه انسانها بتوانند باآزادی وبا حفظ كرامت انسانی خود زندگی كنند. بنابراین فرق نمیكند اگر بر اثر گرسنگی بمیریم یا بوسیله گلوله دشمن. مرگ مرگ است.
او به دواقدام كانون مدافعان حقوق بشر یعنی تاسیس «كمیته دفاع از انتخابات آزاد» و«كمیته موقت صلح» اشاره كرد و گفت: پس از رایزنیهای فراوان به این نتیجه رسیدیم كه میشود با یك جنبش صلحخواهی از وقوع جنگ جلوگیری كرد.
عبادی با طرح این مسأله كه «اگرما متحد شویم ویك صدا بگوییم كه جنگ نمیخواهیم این صدا واكنش خواهد داشت»، گفت: این همفكری و یاری همگان را می طلبد و بر همین مبنا كمیته موقت صلح تصمیم گرفت تا نشست ملی صلح را تشكیل دهد و در همین راستا از كلیه ایرانیان كه دغدغه ایران رادارند و جنگ نمیخواهند دعوت میكنیم تا با همفكری یكدیگر تعدادی از افراد را بعنوان «شورای ملی صلح» انتخاب كنند كه این شورا رهنمودهایی را در جهت جلوگیری از جنگ وبرقراری صلح وحقوق بشر ارائه دهد.
عبادی با اشاره به عملكرد كانون مدافعان حقوق بشر گفت: ما حزب سیاسی نیستیم كه رهنمود بدهیم ما شما را طلب میكنیم كه رهنمود بدهید. فرق كانون با حزب سیاسی این است كه ما وظیفه داریم بسترسازی كنیم كه مردم بتوانند دورهم جمع شوند وبگویند كه چه میخواهند.
برنده جایزه صلح نوبل در پایان ابراز امید واری كرد كه نشست ملی صلح بتواند زمزمه شوم طبل جنگ را خاموش كند.
جنبش اجتماعی صلحدوستان ایران
پس از آنكه عبادی سخنان خود را پایان داد، بیانیه كمیته موقت صلح كانون مدافعان حقوق بشر قرائت شد. در این بیانیه آمده است: «رویدادهای تاریخی نتیجه طرحها ودستاوردهای آگاهانه بشر بوده است. از این رو کمیته موقت صلح پیشنهاد میکند، نشستی برای تشکیل شورای ملی صلح به عنوان جنبش اجتماعی صلح دوستان ایران جهت مقابله با خطرهای تهدید کننده صلح در ایران تشکیل شود. بیتردید شورای ملی صلح می تواند با همبستگی با همه جنبشهای صلحطلب جهان، صدای صلح دوستی مردم ایران را به گوش همه جهانیان برساند، تا خطرات تهدید کننده صلح را محدود کند. ما بر این باوریم چنین شورایی میتواند هرگونه عمل تهدیدکننده صلح از جانب نیروهای خارجی را محکوم نموده و از جمهوری اسلامی بخواهد که با پذیرش قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل متحد وعمل به تعهدات ومیثاق های بین المللی زمینه تهدید صلح را از میان بردارد. بدیهی است تامین حقوق مدنی مردم ایران، شرط اساسی برای داشتن ایرانی آزاد، آباد ومستقل خواهد بود».